Een bijzonder plekje in boerschap Schimmelarij (Monumentje 242)

Schimmelarij - De Schimmelarij is een boerschap van zes boerderijen langs en in de buurt van een kaarsrechte, met bomen beplante weg ten noordoosten van Dalerveen. De weg wordt doorsneden door de spoorlijn Zwolle-Coevorden-Emmen en daar voorbij, komend vanuit het noorden, staat op de kruising met de weg naar Veenoord de eerste boerderij.

Met beschilderde luiken en omringd door een uitgestrekte tuin met een gazon, borders en hagen vormt het geheel een waar lustoord. Totdat een hooiwagen het plaatsnaambord eraf reed, heette het hier Schimmelerij, maar na het vervangen van het bord door de toenmalige gemeente Sleen werd het ineens Schimmelarij. Er zijn verschillende verklaringen voor deze toch wel wat zonderlinge naam. Zo zou het woord ‘eendenkooi in het veen’ kunnen betekenen of ‘weideland voor schimmels’. Het meest voor de hand liggend is echter, dat de eerste zich hier vestigende familie Schimmel heette. Van oudsher hoorde het gebied bij de boermarke van Dalerveen en bij de markescheiding van 1850 kreeg elke boer het hem toekomende langgerekte perceel grond ten oosten van de weg. Ze ontgonnen het, gebruikten het als boekweitakker of groeven er turf en zo ontstond de verscheidenheid aan akkers, weilanden en bos, die de streek zo kenmerkt. Natuurlijk was in de afgelegen kleine boerschap de saamhorigheid en de vanzelfsprekende naoberschap groot en dat is eigenlijk nog zo. Nog in 1964 ondervonden Willem en Toos Koster dat op een wel heel bijzondere manier. Ze waren op zoek naar een huis, toen Toos in Nieuw-Amsterdam op haar man wachtend de Dalerveense boer Jan Honning ontmoette. Hij had een uit 1898 daterend boerderijtje op de Schimmelerij te koop, waar een van zijn knechten had gewoond. Er was echter nog een gegadigde, die beloofd had vóór Tweede Paasdag om twaalf uur te beslissen. Willem en Toos reden nog dezelfde dag naar de Schimmelerij en vonden het boerderijtje aan een zandweg, weggestopt aan de rand van een voormalige boekweitakker. Ze waren er weg van en Willem belde Honning onmiddellijk na klokslag twaalf op Tweede Paasdag. Hij had geluk en werd koper, terwijl de andere belangstellende tien minuten later alsnog belde. Het echtpaar betrok met zoon Bulle en dochter Niki de woning, maar het dak bleek zo lek als een mandje. Jan en Sien Naber, woonachtig in het ernaast gelegen hier afgebeelde boerderijtje handelden daarop overeenkomstig hun naam als echte naobers en boden tijdelijk hun achterhuis als woning aan. Hier verbleven de Kosters met veel genoegen tot ze met kerst hun eigen volledig verbouwde en gerenoveerde boerderij konden betrekken. Sien Naber was, dat bleek, een hartelijke, gastvrije vrouw. Elke maandagmorgen kwam Tiens Hoekman van Stieltjeskanaal met zijn stationcar met kruidenierswaren naar de Schimmelerij en hij dronk altijd bij Sien koffie. Gerrit Rotman, de postbode, was ook meestal van de partij en dan kon het heel gezellig worden. Gerrit wist immers veel nieuwtjes en hij wist ook alles van het ‘Huttertien’ in het bos achteruit. Dat was Hendrik Roeling, een eenzame kluizenaar, die in een ‘planken keet’ woonde en van wiens wel en wee de buurt op de hoogte moest blijven. Hulp kon immers nodig zijn! Na de Nabers woonde de familie Schipper hier, later verhuisd naar De Loo, waar hun zoon beroemd zou worden als dj Don Diablo. In 1993 verkocht de toenmalige eigenaar het uit 1850 daterende boerderijtje aan schoolarts Douwe de Vries en lerares Hanneke Hoekstra. Ze waren alleenstaand en verdeelden de woning; het voorste deel voor Douwe en het achterste voor Hanneke. Douwe de Vries was een bijzonder mens. Een levensgenieter, die de luiken voorzag van vakken in de kleuren wit en groen. De tuin was niet zijn sterkste kant, maar gelukkig kwam Arjen Faber, een negentienjarige student en beschermeling, regelmatig logeren. Als tegenprestatie nam Arjen dan het tuinonderhoud voor zijn rekening. Groot was de ontsteltenis, toen Douwe op 16 maart 2005 in het bijzijn van Arjen en Hanneke plotseling aan een infarct overleed. Arjen kocht het huis van de erven De Vries en ging er wonen. In 2008 trok Aukje Hoogendorp bij hem in. Ze kregen twee kinderen, dochter Janna en zoon Sybren Douwe, wiens tweede naam herinnert aan Arjens weldoener. ‘Ik zou nergens anders willen wonen dan hier!’ zegt Aukje, want dit is een lustoord van rust en ruimte voor iedereen. Arjen is de tuinman; hij kweekt in zijn kasje paprika’s, tomaten en jonge plantjes voor de door hem bedachte bordercomposities. Aukje is paardenliefhebber met een pony voor Janna (met karretje) en een jonge Friese hengst voor in de toekomst. Ze werken om de beurt vier en drie dagen als orthopedagoog en zo is ook dat prima geregeld. Lerares Hanneke woont nog steeds in het achterste gedeelte, waar ze geniet van haar prachtige tuin. En in de woonboerderij daarachter woont Niki Koster, de dochter van Toos en Willem, met haar twee studerende kinderen. Ook zij geniet nog altijd van deze omgeving en maakt uitgebreide wandelingen met haar Sint Bernhard. Sta er eens een moment bij stil, bij dit monumentale keuterijtje uit 1850 op Schimmelarij 2.