Kiek nou 's!
Door Herman Woltersom

Gedempte Haven staat volop in de belangstelling

Het gebied rond de Gedempte Haven staat de laatste weken weer volop in de belangstelling. Maar hoe zag het er tot begin jaren vijftig van de vorige eeuw uit?

De haven in het centrum van Coevorden zou in 1950 gedempt worden, maar aangezien de begroting in dat jaar reeds ver was overschreden kon de demping pas in 1954 gerealiseerd worden. Wat financiën betreft is er in Coevorden niet zoveel veranderd. Op 20 januari 1954 werd door het college van burgemeester en wethouders de aanbesteding voor de demping van de haven bekendgemaakt.

‘B. en W. hebben aanbesteed de demping van de Haven met uitbreiding van de loswal. Er waren 25 inschrijvers. Hoogste J. Noordt alhier voor f 145.00 en laagste Aann. Bedrijf Brands te Hengelo f 104.200. Gunning in beraad.’ De Haven werd gedempt maar daarna moest nog een reconstructie plaatsvinden van het totale gebied. Ook daarvoor vond een aanbesteding plaats. ‘In hotel Huizing vond de aanbesteding plaats van de reconstructie der Coevorder Markt, de Gedempte Haven en het maken van een betonnen loskade. Hoogste inschrijver M. Kok te Coevorden f 212.000; laagste Brands Aannemings Mij. Te Hengelo f 189.500.’

Op 19 april 1954 werd begonnen met de demping van de Haven. Met de demping van de haven kreeg Coevorden er parkeerplaatsen bij. Echter een van de mooiste plekjes, die Coevorden een schilderachtig aanzien gaf was met de demping verdwenen.

Aan de kop van de haven, niet zichtbaar op deze foto, waren palen met ijzeren buizen aangebracht die op de maandag dienst deden voor de linnenwagens die er met de achterwielen tegenaan stonden geparkeerd. Voordat de buizen waren aangebracht, lagen er houten balken. Het is toen meerdere malen gebeurd dat paard en wagen over de houten balken heenschoten en in de haven belandden.

Het prachtig gerestaureerde Arsenaal aan de Haven waar nu het Stedelijk Museum, de Bibliotheek, Tourist Info en de Historische Vereniging zijn gevestigd, diende in het verleden als opslagplaats van oorlogsmaterieel. Johan Picardt schreef in 1659 over Het Arsenaal: ‘Coevorden is mede voorsien met een machtig Ammonitiehuys, bestaende uyt verscheydene Gebouwen, gestopt en gepropt vol allerhande Wapenen, Ammunitie en Materialen, suffisant om eene langhdurige belegeringe uyt te staen’.

In De Nederlander werd op 23 september 1848 nog melding gemaakt van nieuwe bevoorrading. ‘Heden zijn alhier in de haven van ’s rijksarsenaal aangekomen tien vaartuigen, beladen met geschut, projectielen, en verder artilleriemateriaal, komende van Delft en bestemd voor deze vesting. Voorts verneemt men, dat er omstreeks 40 man van ’t bataillon infanterie en kompagnie artillerie die alhier in garnizoen liggen, voor ’t O.I. leger dienst genomen hebben’.

In 1902 werd het Arsenaal verkocht aan G.J. Scholten en G. Beers Jz. voor het vestigen van een stoomlijnkoeken-lijnmeelfabriek, annex handel in granen en veevoeder. In de woning met balkon naast het Arsenaal woonde G.J. Scholten, in 1915 vestigde zich hier stomerij Gortworst. Daarna, tot 1976, was het bureau van de Rijkspolitie in het pand gevestigd.

In het wensbeeld, vastgesteld in december 2001 door de gemeenteraad van Coevorden werden drie thema’s genoemd die als leidraad zouden dienen. De drie thema’s waren historie, water en gezelligheid. En bij water stond: Haal meer water de stad in. Geef de stad een ‘waterpoortfunctie’. Wat zou het mooi zijn als de Gedempte Haven weer haven zou zijn. Alle drie de thema’s zouden dan tot hun recht komen.

In de tweewekelijkse rubriek Kiek nou ‘s duikt Herman Woltersom in het heden én verleden van markante gebouwen in de gemeente Coevorden. Elke aflevering gaat gepaard met een foto die toen én nu combineert. Reacties: hwoltersom@hetnet.nl