Justitie informeert Johan Derksen over dreiging, maar beveiligt hem niet. 'De afweging van veiligheidsdiensten, in opperste alertheid na Peter R. de Vries, moeten we kunnen vertrouwen'

Johan Derksen heeft naar eigen zeggen te maken met ‘een bedreigingszaakje’. Het Openbaar Ministerie informeerde hem daar onlangs over, maar besloot hem niet te beveiligen. Tot ongenoegen van de man uit Grolloo.

Derksen zou door een officier van justitie zijn gebeld met het bericht dat ‘een bedreiginkje in de lucht hangt’, maar hem ook hebben verteld dat hij niet zal worden beveiligd. Volgens de analyticus zou de bedreiging ‘werkgelieerd’ zijn en voor die zaken zou bij justitie geen mankracht en budget zijn. Het OM Noord-Nederland, dat verantwoordelijk is voor de zaak, laat vrijdag weten geen commentaar te willen geven. „Wij vinden het onverstandig hier publiekelijk op in te gaan”, zegt woordvoerder Bart Olmer.

De beveiliging van de vaste tafelgast op SBS6 wordt nu betaald door John de Mol, als oprichter van productiemaatschappij Talpa Network de werkgever van Derksen. „De situatie is onder controle”, meldt een woordvoerder. „Maar verder geven we geen enkel commentaar over deze situatie.” Derksen zelf was vrijdag niet bereikbaar voor commentaar.

‘Als het OM contact zoekt, kun je ervan uitgaan dat het ernstig is’

Voordat justitie ook daadwerkelijk overgaat tot beveiligen, moet een bedreiging iemand in levensgevaar brengen of de democratische rechtsstaat ondermijnen, zegt Peter ter Velde. Ter Velde is projectleider bij PersVeilig, een initiatief van het Genootschap van Hoofdredacteuren, het OM, de politie en de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ). „Maar als het Openbaar Ministerie contact zoekt met hem, kun je ervan uitgaan dat het ernstig is.”

Ter Velde merkt dat bedreigingen tegen publieke figuren zijn toegenomen, de afgelopen tien jaar. Tegelijkertijd ziet hij, net als Derksen in soortgelijke woorden al stelde, dat er sprake is van een tekort aan persoonlijke beveiligers bij justitie. „In Italië krijgen bijna vijfhonderd mensen persoonsbeveiliging. Het stelsel van bewaken en beveiligen hebben we in Nederland wel, maar dat kent tekorten. We zien steeds vaker, omdat de staat hier in zekere zin in tekortschiet, dat werk- of opdrachtgevers in dat gat duiken.”

Er hard wordt gewerkt om deze tekorten in te lopen volgens Ter Velde. „Maar we zijn er nog lang niet.” Wat hem betreft valt het Talpa te prijzen dat zij haar verantwoordelijkheid neemt. „Want vergis je niet, dit kost veel geld.”

‘Vertrouwen op afweging veiligheidsdiensten’

Hoe ingrijpend en bedreigend een situatie ook kan zijn, geen enkel geval is hetzelfde, meent Huub Wijfjes, mediahistoricus bij de Rijksuniversiteit Groningen. „Uiteraard kennen we de aard van de bedreiging nu niet, maar we moeten ook kunnen vertrouwen op de expertise en de afweging van opsporingsdiensten. Helemaal nu zij, na de onvoorstelbaar verschrikkelijke aanslag op Peter R. de Vries, in opperste staat van alertheid staan.”

Derksen vergeleek donderdagavond zijn situatie met de controverse rondom een groep Nederlandse jongeren die betrokken zou zijn bij de dood van een jonge landgenoot op Mallorca.

‘Geweldig voor lul’

Hij doelde op een persbericht van justitie, waarin zij schreef het te betreuren dat mensen publiekelijk namen delen van mogelijke betrokkenen bij het geweldsincident op het Spaanse eiland. „Om die jongens in bescherming te nemen, is kennelijk wel budget. Als Nederlander voel ik me geweldig voor lul staan. Wat zitten we in een kutland”, zei Derksen.

Die opmerking verbaast Wijfjes enigszins. „Ik vind niet dat we in zo’n land leven. We moeten reëel blijven over waar een bedreiging vandaan komt en hoe ernstig die is. Daarmee zeg ik niet dat er geen dreiging is, maar als de afweging gemaakt is door justitie, moeten we daar dan volledig aan twijfelen?”

Ter Velde kan zich iets voorstellen bij de reactie van de man uit Grolloo. „Als de bedreigingen zo serieus zijn, kan ik me wel indenken dat je zo reageert.”